Einde loondiscriminatie in zicht door EU-wetgeving?

De verschillen in beloning tussen mannen en vrouwen zijn groot. Een nieuw Europees wetsvoorstel moet een einde maken aan loondiscriminatie tussen werknemers die in een bedrijf hetzelfde werk doen. Organisaties met meer dan 250 werknemers zijn volgens deze nieuwe wet verplicht jaarlijks hun looninformatie te publiceren en mogen sollicitanten niet meer vragen naar vorige salarissen. Ook krijgen werknemers meer mogelijkheden om vermeende loonongelijkheid aan te vechten en hun gemiste inkomsten terug te vorderen.

Transparantie

Het wetsvoorstel bestaat uit twee delen: maatregelen om de lonen in een bedrijf transparant te maken en maatregelen waarmee werknemers discriminatie kunnen aanvechten. Sollicitanten moeten voor het sollicitatiegesprek al te horen krijgen wat hun startniveau en loonvooruitzichten zijn. Werknemers krijgen het recht op informatie over de hoogte van hun loon ten opzichte van het gemiddelde voor hetzelfde werk en uitgesplitst naar man en vrouw.

Loononderzoek

Medewerkers krijgen het recht een loononderzoek aan te vragen als het loonverschil meer dan 5 procent blijkt te zijn. Een werkgever moet daarop, samen met vertegenwoordigers van de werkvloer (de OR), het loongebouw doorlichten en de verschillen verklaren. Is die verklaring onvoldoende, dan volgen maatregelen om de loonkloof te dichten. Een financiële maatregel is onderdeel van het sanctieregime.

Nederlands wetsvoorstel

In diverse lidstaten, waaronder Nederland, bestaan ook plannen om een einde te maken aan loondiscriminatie. Er moet zo meer loontransparantie komen. In een initiatiefwet van PvdA, GroenLinks, SP en 50plus ligt de grens voor het verplicht publiceren van looninformatie op 50 werknemers. De mogelijkheid tot een ‘loononderzoek’ maakt geen deel uit van het Nederlandse wetsvoorstel.

Loonkloof Nederland

De Europese Commissie gaat uit van een gemiddelde loonkloof van 14,1 procent in 2018 in de EU en 17,7 procent voor Nederland. Dit percentage is naar alle waarschijnlijkheid te hoog. Niet alleen vanwege het feit dat Nederlandse vrouwen meer in deeltijd werken, maar ook vanwege factoren als opleiding, werkervaring en leeftijd. Voor Nederland kom je dan uit ergens tussen de 4 en 7 procent. Er is nog geen sprake van wetgeving. Het wetsvoorstel moet nog worden goedgekeurd door de lidstaten en het Europees Parlement.